Maak een uitvouwbaar wasrek

Landleven-timmerman Nick van Zutphen blaast het ‘ouderwetse’ wasrek nieuw leven in. Met dit sfeervolle houten rek drogen kleine wasjes eenvoudig bij de kachel. Doordat het wasrek als een harmonica in- en uitvouwt, neemt het bij het opbergen maar weinig ruimte in. Wanneer je op de werktekening van het uitvouwbare wasrek klikt kun je hem vergroten en downloaden.

Werktekening van het wasrek.
Werktekening van het wasrek.

Dit heb je nodig:

  • 6 x lat geschaafd grenen 13 x 33 mm x 210 cm
  • 7 x ronde stok grenen 18 mm x 270 cm
  • 52 x 1,2 x 20 mm koploze spijkers
       En verder:
  • accuboor
  • binnenbeits whitewash
  • bovenfrees met afrondfrees Ø 8 mm
  • decoupeerzaag
  • hamer
  • kwast
  • lijmklemmen
  • potlood
  • rolmaat
  • ronde vijl
  • scherpe priem
  • schuurmachine
  • speedboor Ø 18 mm
  • winkelhaak

Zo ga je te werk:

Ruitvormige staanders

Zaag een lat van 63,5 centimeter lang (A). Stel de bovenfrees met afrondfrees zo af dat deze de hoeken afrondt. Haal de bovenfrees langs alle lange zijden. Met de schuurmachine kun je de lat verder afronden. Maak aan beide uiteinden een markering op 1,6 centimeter vanaf de kopse kant en over de breedte precies in het midden. Maak over de lengte een tweede markering op 31,7 centimeter en over de breedte in het midden. Prik met een priem nauwkeurig een gat op de markeringen. Boor deze vervolgens met een 18 millimeter speedboor tot in het resthout, dat je eronder legt om een net boorgat te krijgen. Het middelste gat kun je een beetje verruimen door de speedboor er nog een aantal keren doorheen te halen. Dit maakt dat het geheel later makkelijker scharniert. Laat de buitenste twee gaten zoals ze zijn. Maak zes van deze latten A.

Herhaal deze stappen nog zesmaal, met als enige verschil dat je nu de buitenste twee gaten iets ruimer maakt en de middelste ongemoeid laat (B).

Zaag tweemaal een lat van 33,4 centimeter lang (C). Behandel deze hetzelfde als A en B maar zonder het middelste gat en zonder de gaten te verruimen. Herhaal dit nog tweemaal voor D en verruim hierbij juist alle gaten. Zaag vervolgens elf maal een ronde stok van 110 centimeter lang (E).

Montage

Leg A op de werktafel en B in het midden er kruislings overheen. Als je vervolgens een ronde stok E door het middelste gat steekt, zou deze moeten klemmen in B en iets losser zitten in A. Fixeer E later in B, maar zet eerst het hele rek in elkaar om te checken of alles past en goed werkt. Leg vervolgens een lat A onder B parallel aan de andere A, waarbij de twee gaten van de eerste B en de tweede A over elkaar heen liggen. Steek hier een stok E in. Deze zou moeten klemmen in A en iets losser moeten zitten in B. Herhaal dit totdat je drie kruisen hebt die met elkaar verbonden zijn. Voeg er dan bovenaan een lat C en D aan toe met bijbehorende stokken E, waarbij C onder ligt en D boven.

Probeer nu het scharnierende frame in te klappen terwijl het nog plat op de werktafel ligt. Als dit niet werkt, controleer dan of alle latten A, B, C en D hetzelfde zijn georiënteerd en gemonteerd (zie tip 1). Plaats vervolgens de andere zijde, waarbij u eerst B of D bevestigt en dan A of C. Controleer of het rek goed in- en uitklapt. Zaag nog één stok van 107,1 centimeter lang (F). Steek deze aan de onderkant van het rek door de overgebleven gaten in B.

Vergrendeling

Maak een extra lat om te zorgen dat het rek blijft staan. Maak in deze lat een schuine inkeping die om E heen kan haken. Deze lat komt horizontaal in het rek te liggen. Zaag een lat van 47 centimeter lang (G). Leg hem plat op de werktafel. Maak op 1,6 centimeter vanaf de linker kopse kant en 1,6 centimeter vanaf de lange zijde een markering. Maak vervolgens een markering op 23 centimeter vanaf de linker kopse kant en 1,6 centimeter vanaf de lange zijde. Maak er nog een op 31,7 centimeter vanaf de linkerzijde en 0,8 centimeter vanaf de lange zijde. Tot slot meet je vanaf de rechter kopse kant 2,6 centimeter en vanaf de lange zijde 1,6 centimeter en zet daar een markering. Boor alle markeringen met een 18 millimeter speedboor. De buitenste twee kunt u wat verruimen. De derde van links overlapt met de lange zijde en is daarom half open. Met een decoupeerzaag kunt u deze haaks uitzagen zodat u er een stok E in en uit kunt schuiven. Bij het gat aan de rechterzijde tekent u onder een hoek van 46 graden een inkeping die schuin wegloopt van de kopse kant. Zorg dat de lijnen iets uiteenlopen, zodat je er gemakkelijk een stok E in en uit kunt schuiven. Zaag deze inkeping uit. Herhaal deze stappen voor een tweede G. Zie detailtekening op pag. 

Plaats G met het linkergat om de buitenste stok E, aan de binnenzijde van B en ter hoogte van het midden van het rek. Als de ruitvorm ongeveer rechthoekig is, zou G met het rechter uitgezaagde gat over de buitenste stok E heen moeten vallen. Zaag een stok van 104,1 centimeter (H) en plaats deze in het midden van G.

Spijkertjes

Zorg dat het rek uitgeklapt op een vlakke ondergrond staat. Sla in alle latten A in de smalle lange zijde een koploze spijker door het midden van de stok. Doe dit aan beide smalle kanten van A voor extra stevigheid. Zorg dat het uiteinde van de stok gelijk is aan A. Laat het middelste gat in A vrij. Fixeer in alle latten B juist alleen het middelste gat. Bij latten C fixeert u beide gaten en in D geen van beide. Fixeer tot slot het onderste gat van de onderste lat B, die op de grond staat, ook met twee spijkertjes. Bij latten G fixeert u alleen het middelste gat.

Afwerking

In verband met het vocht van het wasgoed is het belangrijk om het hout af te werken met een lak of beits. Beits heeft de voorkeur omdat deze in het hout trekt en er geen laag op vormt die problemen zou kunnen geven op de scharnierpunten. Nick koos voor een whitewash. Schuur al het hout glad, beits het en schuur het wanneer de beits droog is nogmaals glad met een heel fijn schuurpapiertje. Zo kunnen kwetsbare stoffen niet aan het hout blijven haken.