Exoot in Nederland: de zwarte zwaan

Exoot in Nederland: de zwarte zwaan

Door de redactie van

Hij heeft naar verhouding de langste hals van alle zwanen: de zwarte zwaan. Deze prachtige exoot kun je het hele jaar door ook in Nederland treffen: er zijn hier broedpopulaties.

Nederland zwanenland

Nederland is een waar zwanenparadijs. Naast de alom aanwezige knobbelzwaan, met zijn knaloranje snavel en zwarte knobbel, trekken vanaf oktober ook twee schuwere soorten Nederland binnen om te overwinteren: de kleine en de wilde zwaan.

Verder maak je het hele jaar door kans op twee exoten: de zwarte zwaan en de zwarthalszwaan. In Roots Vogelmagazine najaar 2023 portretteren we deze vijf zwanensoorten – hier zoomen we even in op de twee zwanensoorten die zwart van kleur zijn en die je ook in Nederland kan tegenkomen.

Exoten in Nederland: de zwarte zwaan en de zwarthalszwaan

Van deze twee zeldzame soorten, de zwarte zwaan en de zwarthalszwaan, zie je de zwarte zwaan het meest. De jongen trekken soms wat verder weg, blijkt uit ringonderzoek. Op het IJsselmeer bijvoorbeeld worden nog weleens groepjes ruiers gezien. Zwanenonderzoeker Jan Beekman: “Er zijn twee kleine, vrij vaste broedpopulaties, een in het westen van Noord-Brabant en een op de Noord-Limburgse Maasplassen. Broeden doen ze gedurende het hele jaar. De zwarthalszwaan wordt meestal individueel of in paren gezien en heeft tot op heden nog niet in Nederland gebroed.”

Paspoort zwarte zwaan (Cygnus atratus)

Grootte: 115-140 cm
Spanwijdte: 160-200 cm
Gewicht: 5-6,3 kg
Kenmerken: kleine, zwarte zwaan met rode snavel en witte slagpennen. Zeer sierlijk uiterlijk door mooie sierveren op de rug en op de achtervleugel
Geluid: hoge fluittonen en een klaaglijke, trompetterende roep. Klapt ook met de vleugels

De zwarte zwaan heeft naar verhouding de langste hals van alle zwanen, waardoor hij makkelijker voedsel van de bodem kan eten. Foto: Getty Images

Het volledige artikel, Nederland zwanenland, vind je in Roots Vogelmagazine najaar 2023.

Tekst: Paul Böhre
Foto bovenaan: Getty Images

Meer lezen

De één vliegt duizenden kilometers terwijl de ander meer rent dan vliegt. Weer een ander was bijna uitgestorven – en wordt nog steeds met uitsterven bedreigd. Gigantisch grote vleugels hebben de vogels in deze Top 10 van vogels met de grootste spanwijdte in elk geval allemaal.


Marloes Blom

Na haar studie psychologie kwam ze terecht in de media als (online) redacteur. Zowel voor psychologie als voor de natuur geldt voor haar: ‘Ik blijf leren en me verwonderen, en schrijf er graag over.’



Auteursrechten: Wij doen ons best om op deze website alleen beeldmateriaal te gebruiken waarvoor de rechten correct zijn geregeld. Mochten er ondanks onze zorgvuldigheid beelden of andere materialen zijn waarvan u meent rechthebbende te zijn en waarvoor geen toestemming is gegeven, neem dan contact met ons op. Wij zullen het betreffende materiaal dan aanpassen of verwijderen.