Kelkzwam: rode spetter in de sneeuw
Er zijn paddenstoelen die juist in de sneeuw floreren. De krulhaarkelkzwam is er zo een. Het sneeuwklokje onder de paddenstoelen. Vooral als de sneeuw gaat smelten komende week maak je kans op deze rode spetter!
Een derde tot de helft van de meer dan 5200 in Nederland voorkomende paddenstoelensoorten is slechts met behulp van een microscoop met zekerheid op naam te brengen. Je moet dus stevig in je schoenen staan wil je zo’n paddenstoel kunnen determineren. Jan Meijvogel is er zo’n pionier. Ik ga een keer mee speuren naar een zeldzame winterpaddenstoel, de krulhaarkelkzwam. Een bijzonder fraai roodgekleurd zwammetje, dat op slechts een paar plaatsen in Nederland voorkomt. Vreemd genoeg floreren ze juist in dooiende sneeuw. Het sneeuwklokje onder de paddenstoelen, zeg maar.
Een kelkzwam wat later in het voorjaar, zonder sneeuw. Foto: Paul Böhre
Rode spetter in de sneeuw
Als we op pad gaan heeft het flink gesneeuwd, wat het zoeken niet makkelijk maakt. Op een camping, ergens in Zuid-Holland, waar de krulhaarkelkzwam voorkomt, ligt zelfs enkele centimeters. Deze paddenstoelen groeien hier op sterk bemoste takken die op de grond liggen in een gebied van 50 x 20 meter. Opeens ontdekt Meijvogel een minuscuul rood knopje in de sneeuw. Hij trekt een complete tak omhoog met daarop zo’n tien gesloten kelkzwammetjes. Als het te koud is, vouwen ze hun ronde kelken dicht. Als het zonnetje even later doorkomt, trekken de kelkjes weer langzaam open. Een prachtig gezicht met de verse sneeuw er nog in.
Microscopisch onderzoek
Hoe kun je deze krulhaarkelkzwam onderscheiden van de (eveneens zeer zeldzame) rode kelkzwam? Juist. Dat kunnen we dus pas later, thuis, op de computer, wanneer we de foto zeer sterk uitvergroten en zo de krulhaartjes op de rand zien. Maar wat maakt het uit of je de precieze naam te weten komt. het is al bijzonder genoeg om te weten dat er paddenstoelen groeien onder sneeuw. En zo’n aparte rode spetter in de sneeuw zien, maakt het zoeken dubbel en dwars waard!
- Hoe zie je het verschil tussen de rode kelkzwam en kulkhaarkelkzwam.
- Dat paddenstoelen alleen in de herfst groeien, is een broodje aap verhaal.
